Đức Hồng y Parolin: Ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong y tế cần “đặt phẩm giá con người trên mọi tính toán”

Vatican News

Đức Hồng y Parolin mô tả AI là một “ngã rẽ”, buộc nhân loại phải chọn giữa một công nghệ chỉ hướng đến hiệu quả “phi nhân tính” hoặc một AI được soi sáng bởi đạo đức và phục vụ lợi ích toàn diện của mỗi cá nhân.

Ngài thừa nhận những lợi ích to lớn của AI trong y tế, bao gồm khả năng đọc X-quang chính xác hơn mắt người, tìm kiếm các loại thuốc mới, và tối ưu hóa việc quản lý bệnh viện nhằm đảm bảo tiếp cận chăm sóc công bằng ở các khu vực nghèo khó.

Tuy nhiên, Đức Hồng y cảnh báo về “sự phi nhân hóa việc chăm sóc”. Ngài chỉ ra rằng mối quan hệ trị liệu giữa bác sĩ và bệnh nhân là một giao ước tin cậy. Một thuật toán dù có thể đưa ra chẩn đoán nhưng “không thể mang lại một lời an ủi”. Nguy cơ là bác sĩ sẽ đơn thuần biến thành “người giám sát một quy trình tự động hóa”.

Mối lo ngại khác liên quan đến sự “phân biệt đối xử bằng thuật toán”, có thể tái tạo các bất bình đẳng xã hội và dẫn đến “sự phân biệt chủng tộc về y tế”.

Đức Hồng y cũng nhấn mạnh rằng AI có thể làm trầm trọng thêm “văn hóa loại bỏ”, đặt câu hỏi về cách thuật toán đánh giá người già, người bệnh, hoặc người khuyết tật. Ngài tái khẳng định: “Mỗi sự sống đều có giá trị vô hạn”, không phụ thuộc vào tính hữu dụng, năng suất, hay sự hoàn hảo thể chất.

Đức Hồng y mời gọi “quản lý công nghệ một cách nhân văn và có tính người” thông qua đối thoại. Hơn nữa, quyết định cuối cùng phải luôn nằm trong tay con người có khả năng kết hợp dữ liệu máy móc với lòng trắc ẩn và sự khôn ngoan.

Đức Hồng y Parolin kết luận bằng việc nêu lên một số nguyên tắc then chốt cần định hướng cho sự phát triển của AI, bao gồm tính minh bạch, tính bao hàm, trách nhiệm, tính công bằng, độ tin cậy, an toàn và quyền riêng tư. Ngài cũng khẳng định Tòa Thánh sẵn sàng cử chuyên gia tham gia và hỗ trợ cho Trung tâm AI mới được khai trương.