Giáo Hội không lớn lên nhờ chiêu dụ, nhưng nhờ hấp dẫn bởi chứng tá
BÀI DIỄN VĂN CỦA ĐỨC THÁNH CHA PHANXICÔ
GỬI NHÂN VIÊN THÁNH BỘ TRUYỀN THÔNG
NHÂN DỊP KHÓA HỌP KHOÁNG ĐẠI
Sala Regia
Thứ Hai, 23.9.2019
Bài nói trực tiếp của Đức Thánh Cha
Anh chị em thân mến,
Tôi có một bài diễn văn bảy trang, nhưng e rằng sau trang đầu nhiều người sẽ buồn ngủ! Nội dung ấy đọc và suy niệm sẽ hay hơn, nên tôi trao lại cho Tiến sĩ Paolo Ruffini phổ biến. Giờ đây, tôi xin chia sẻ cách tự phát điều đang ở trong lòng tôi về truyền thông, mong chúng ta thực sự “gặp nhau” tốt hơn.
Xin cảm ơn công việc của anh chị em và tập thể đông đảo của Thánh Bộ. Tôi hỏi vị Tổng trưởng: “Ai cũng làm việc chứ?” — “Thưa vâng.” Không như giai thoại Đức Gioan XXIII: “Ở Vatican có bao nhiêu người làm việc?” — “Chừng một nửa”! Ở đây, mọi người đều làm việc, và làm với tinh thần phản chiếu ước muốn của Thiên Chúa: Ngài tự thông ban, điều các nhà thần học gọi là perichoresis. Truyền thông bắt đầu từ đây: không phải một việc hành chính hay quảng cáo, nhưng là chia sẻ điều ta xác tín là chân thật, công chính, thiện hảo và đẹp. Người truyền thông đích thực dùng cả trí, tim, tay; trao ban trọn vẹn chính mình — như người ta nói: “đem hết thịt lên vỉ nướng”. Và truyền thông trọn hảo nhất là tình yêu: yêu Chúa và yêu nhau.
Vậy truyền thông phải thế nào? Trước hết, không phải là quảng cáo hay chiêu dụ. Đức Bênêđictô XVI nói: “Giáo Hội không lớn lên nhờ chiêu dụ, nhưng nhờ hấp dẫn” — nghĩa là nhờ chứng tá. Nếu muốn nói về sự thật mà không có thiện hảo và vẻ đẹp, hãy dừng lại. Nếu nói sự thật mà không dấn thân bằng chính đời sống mình, cũng hãy dừng lại. Kitô hữu là chứng nhân; chiều kích “tử đạo” là cốt lõi ơn gọi của chúng ta.
Một cám dỗ khác là buông xuôi trước thế gian. Tính thế tục không mới; Chúa Giêsu đã cầu xin Cha gìn giữ các môn đệ khỏi rơi vào đó (x. Ga 17,12-19). Đừng co cụm thành “một Giáo Hội nhỏ nhưng chân chính” — nếu đã chân chính, khỏi cần nói “chân chính”. Chúng ta có thể ít, nhưng là “ít như men, như muối” theo Tin Mừng. Đừng xấu hổ vì ít người; đừng mơ về một Giáo Hội của “số ít tinh tuyển” theo kiểu Êxêni. Tinh thần than vãn, buông xuôi không đến từ Thiên Chúa. Hãy lên đường sứ vụ, làm chứng bằng đời sống. Như Thánh Phanxicô dạy: “Hãy rao giảng Tin Mừng; nếu cần, hãy dùng lời”.
Tôi nhớ đến vị Giám mục hưu Kaunas sắp được vinh thăng Hồng y: bao năm tù đày, mà ngài đã sinh nhiều hoa trái bằng chính chứng tá và đau khổ. Giáo Hội sống nhờ các vị tử đạo, chứ không nhờ các nghệ sĩ, nhà giảng thuyết lừng danh hay “người canh giữ giáo lý hoàn hảo”. Truyền thông của chúng ta là chuyển tải kho tàng ấy.
Một điều nữa: chúng ta sa vào “văn hóa tính từ và trạng từ”, quên mất sức mạnh của “danh từ”. Người truyền thông phải giúp người đọc chạm vào thực tại, không “rắc đường” (sugar-coating) bằng mỹ từ. “Kitô giáo” là đủ; không cần “đích thực Kitô giáo”. Hãy chuyển từ văn hóa tính từ sang “thần học danh từ”. Tránh gán nhãn cho người khác trước khi nhìn họ là anh em. Ước gì truyền thông của anh chị em giản dị mà đẹp: vẻ đẹp phát ra từ chính nội dung, không cần “trang trí dâu tây” trên mặt bánh.
Hãy truyền thông bằng chứng tá, bằng chính sự dấn thân, bằng ngôn ngữ của các Tông đồ và các vị tử đạo. Hãy đọc sách Công vụ Tông đồ: ở đó ta học thế nào là truyền thông Kitô giáo.
Xin cảm ơn anh chị em. Bài diễn văn “có cấu trúc” hơn đã được trao lại, xin đọc và suy niệm. Cảm ơn anh chị em vì phục vụ của mình. Hãy tiếp tục tiến bước trong niềm vui, truyền thông niềm vui Tin Mừng. Và xin chúc mừng Thánh Bộ đầu tiên do một giáo dân đứng đầu. Tiếp tục nhé!
Bài diễn văn được trao lại bởi Đức Thánh Cha
Anh chị em thân mến,
Tôi hân hoan gặp gỡ anh chị em và cảm ơn tiến sĩ Paolo Ruffini, Tổng trưởng, lần đầu chủ tọa Khóa Họp Khoáng Đại. Nhiều gương mặt quen thuộc vì đồng hành với tôi hằng ngày và trong các chuyến tông du; nhiều người khác lặng lẽ làm việc “hậu trường”, dâng hiến chuyên môn, sáng tạo, đam mê và sự kín đáo cho Giáo Hội.
Xin cảm ơn anh chị em: nhờ anh chị em, nhiều người được nâng đỡ trong đức tin, nhiều người được mời gọi tìm kiếm và gặp gỡ Chúa. Nhờ anh chị em, tiếng nói của Đức Giáo hoàng vang lên bằng gần 40 ngôn ngữ — như một “phép lạ Hiện Xuống”. Huấn quyền của Giáo Hội được đọc trên giấy, nghe trên radio, xem trên truyền hình và mạng, được chia sẻ qua mạng xã hội trong cơn lốc kỹ thuật số.
Đây là lần đầu tôi gặp toàn thể anh chị em kể từ khi khởi sự, bốn năm trước, tiến trình hợp nhất các cơ quan truyền thông vào một Thánh Bộ mới (x. Tự sắc “Bối cảnh hiện nay của truyền thông”, 27.6.2015). Cải tổ nào cũng vất vả; truyền thông Vatican cũng vậy. Dù có những chặng đường khó khăn và hiểu lầm, tôi vui mừng thấy công việc tiến triển với tầm nhìn và thận trọng. Tôi biết nỗ lực tiết giảm chi phí kém hiệu quả và sử dụng tốt nguồn lực.
Với Giáo Hội, truyền thông là sứ mạng. Không khoản đầu tư nào là quá lớn cho Lời Chúa; đồng thời, mọi nén bạc phải sinh lợi. Tính khả tín của chúng ta cũng được đo bằng điều này. Trung tín với ân ban đòi can đảm đổi mới, không tự mãn, không nản chí; sẵn sàng “vào cuộc” trở lại, bỏ an toàn giả tạo, đón nhận thách đố tương lai. “Đi cùng thời đại” không phải xóa ký ức, mà là giữ cho ngọn lửa quá khứ luôn cháy.
Tôi thấy công việc anh chị em mỗi ngày. Hôm nay, cùng anh chị em tạ ơn Chúa vì sức mạnh Ngài ban. Lòng biết ơn và ý thức về nỗ lực chung sẽ tiếp thêm nghị lực cho chặng đường tới.
Sức riêng thì không đủ. Thánh Phaolô VI, 55 năm trước, khi tiếp Khóa Họp Khoáng Đại đầu tiên của Ủy ban Tòa Thánh về Truyền thông Xã hội, đã nói: trước cánh đồng mênh mông này, chúng ta cần “một trật tự sức mạnh khác”, học nơi Chúa; đức tin nâng đỡ những nỗ lực khiêm tốn; càng là khí cụ nhỏ bé và quảng đại trong tay Thiên Chúa, hiệu quả càng tăng (Insegnamenti II [1964], 563).
Các thách đố nay đã tăng theo cấp số nhân, nhưng nỗ lực vẫn chưa đủ. Chính vì lớn lao mà sứ mạng này lại đẹp. Tôi vui vì chủ đề khóa họp: “Chúng ta là các chi thể ” (Êp 4,25). Sức mạnh của chúng ta là hiệp nhất, là làm chi thể của nhau. Chỉ thế, ta mới đáp ứng tốt hơn đòi hỏi sứ mạng.
Trong Sứ điệp Ngày Thế giới Truyền thông năm nay, tôi viết: cộng đoàn càng bền chặt khi gắn kết, nâng đỡ nhau, cùng theo đuổi mục tiêu chung. Ẩn dụ thân thể — các chi thể giúp ta suy tư về căn tính đặt nền trên hiệp thông và “tha tính”. Là Kitô hữu, ta là chi thể của một Thân Thể duy nhất, Đức Kitô là Đầu; ta được mời gọi biểu lộ hiệp thông ấy. Đức tin là một tương quan, một cuộc gặp gỡ; dưới tác động của tình yêu Thiên Chúa, ta có thể truyền thông, đón nhận, hiểu và đáp lại quà tặng nơi tha nhân.
Truyền thông trong Giáo Hội phải mang nguyên tắc tham dự và chia sẻ. Chỉ khi trở thành chứng tá — tức là tham dự vào sự sống Thần Khí ban và biểu lộ hiệp thông — truyền thông mới thực sự hiệu quả.
Thánh Gioan Phaolô II, trong Tông thư “Sự phát triển nhanh chóng”, viết: truyền thông trong lòng Giáo Hội và giữa Giáo Hội với thế giới đòi sự cởi mở và cách tiếp cận mới đối với những vấn đề của truyền thông; đây là lãnh vực rất cần sự cộng tác giữa giáo dân và các mục tử (x. Lumen gentium, 37).
Vì thế, tôi khích lệ anh chị em tiếp tục làm việc theo đội ngũ, trong cộng tác giữa giáo dân, tu sĩ, linh mục, đến từ nhiều quốc gia, nhiều ngôn ngữ — điều rất tốt cho Giáo Hội. Chính phong cách làm việc của anh chị em hãy là chứng tá hiệp thông.
Xin anh chị em, với óc sáng tạo, mở rộng mạng lưới với các Giáo Hội địa phương; nâng đỡ việc xây dựng môi trường số nơi con người thực sự truyền thông, chứ không chỉ “kết nối”. Tôi biết Thánh Bộ đã triển khai các phương tiện cụ thể để tăng tính tuần hoàn giữa trung ương và địa phương; tôi cũng biết có các dự án mới — và tôi luôn hỗ trợ. Công việc của anh chị em phục vụ sự hiệp nhất của Giáo Hội và điều phối truyền thông của toàn Giáo triều. Chúng ta phải cùng nhau tiến bước, biết đọc và định hướng thời đại. Ước gì truyền thông của Hội Thánh là tiếng nói của một thân thể duy nhất.
Xin cảm ơn từng anh chị em, cảm ơn gia đình và cộng đoàn của anh chị em. Xin cầu nguyện cho tôi. Tôi hết lòng ban phép lành.
— L’Osservatore Romano, Ấn bản Tuần báo tiếng Anh, 27.9.2019
Chuyển ngữ: Tu sĩ Lm. Phêrô Nguyễn Văn Dũng, OFM
Chưa có Đánh giá/Bình luận nào được đăng.
Hãy trở thành người đầu tiên đóng góp nội dung cho Bài viết này.